Tuyên ngôn độc lập là áng văn yêu nước nồng nàn
Nội dung tài liệu
Tải xuống
Link tài liệu:
Các tài liệu liên quan
Có thể bạn quan tâm
Thông tin tài liệu
Tuyên ngôn độc lập là áng văn yêu nước nồng nàn
Có nhận định cho rằng: Tuyên ngôn độc lập là áng văn yêu nước nồng nàn.
Phân tích bản “Tuyên ngôn độc lập” của Hồ Chí Minh để làm rõ nhận định trên.
I. Mở bài
1. Nội dung
- Giới thiệu khái quát về tác giả Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh: là nhà yêu n ước và là nhà cách
mạng vĩ đại của dân tộc Việt Nam
- Giới thiệu tác phẩm “Tuyên ngôn độc lập”: là một trong những áng “thiên c ổ hùng văn” và đã m ở
ra kỉ nguyên mới cho dân tộc ta – kỉ nguyên độc lập tự do, nhân dân đ ược làm ch ủ đ ất n ước và
quyết định vận mệnh của chính mình
- Giới thiệu ý kiến: nhận định ““Tuyên ngôn độc lập” là m ột áng văn yêu n ước n ồng nàn” là m ột ý
kiến đúng
2. Cách thức
- Cách 1: giới thiệu trực tiếp (tác giả, tác phẩm)
Hồ Chí Minh là nhà yêu nước và là nhà cách mạng vĩ đại của dân tộc Việt Nam. Trong di sản tinh
thần Người để lại, bên cạnh sự nghiệp chính trị là sự nghiệp thơ văn lớn lao v ề t ầm vóc, đa d ạng
về thể loại, đặc sắc về phong cách. Văn chính luận nói chùng, tuyên ngôn c ủa Ng ười nói riêng th ể
hiện một tư tưởng sắc sảo, ngắn gọn, súc tích với những lập luận đanh thép, dẫn chứng c ụ thể, xác
thực. “Tuyên ngôn độc lập” là một trong những áng “thiên cổ hùng văn” và đã m ở ra k ỉ nguyên m ới
cho dân tộc ta – kỉ nguyên độc lập tự do, nhân dân được làm chủ đất nước và quyết định vận m ệnh
của mình. Bàn về tác phẩm này, có ý kiến cho rằng:““Tuyên ngôn độc lập” là m ột áng văn yêu n ước
nồng nàn”.
- Cách 2: giới thiệu gián tiếp (liên hệ)
Ngày 2/9/1945 là một sự kiện lớn, là một dấu ấn không phai mờ trong lịch s ử dân t ộc, trong tâm
trí của mỗi người dân Việt Nam. Hơn bảy mươi năm đã trôi qua nh ưng m ỗi khi xem l ại nh ững
thước phim tư liệu ấy, chúng ta lại hồi hồi như đang đứng giữa Quảng trường Ba Đình năm ấy và
lại rưng rưng cảm giác xúc động vui sướng, tự hào khi nghe giọng Bác trầm ấm “Tôi nói đ ồng bào
nghe rõ không?” khi đọc lời tuyên ngôn độc lập - một văn ki ện l ịch s ử đ ặc bi ệt, m ột áng văn chính
luận bất hủ, một áng văn yêu nước nồng nàn.
II. Thân bài.
1. Khái quát hoàn cảnh ra đời:
- Tháng 8 năm 1945, chúng ta tổng khởi nghĩa Cách mạng Tháng 8 thành công, chính quy ền v ề tay
nhân dân
1
- Bản “Tuyên ngôn độc lập” được chủ tịch Hồ Chí Minh khởi thảo tại căn nhà số 48 Hàng Ngang
- Bản “Tuyên ngôn độc lập” được ban Thường vụ Trung Ương Đảng thông qua và đ ược ch ủ t ịch
Hồ Chí Minh thay mặt chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đọc tại quảng trường
Ba Đình Hà Nội ngày 2.9.1945 trước hàng vạn đồng bào vào trong bối cảnh quốc t ế h ết s ức ph ức
tạp.
2. Phân tích
2.1. Luận điểm 1. Về lập luận: Cơ sở lập luận chủ yếu dựa trên l ập tr ường quy ền l ợi t ối
cao của các dân tộc nói chung và của dân tộc của ta nói riêng.
- Bác trích dẫn hai văn kiện lịch sử được cả thế giới công nhận: Bản “Tuyên ngôn đ ộc lập” c ủa Mĩ
năm 1976 và “Bản tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quy ền” c ủa Pháp năm 1791, Bác kh ẳng đ ịnh
quyền bình đẳng và quyền độc lập tự do của các dân tộc trên th ế gi ới, trong đó có dân t ộc t ộc Vi ệt
Nam.
- Cách đặt vấn đề đầy sức thuyết phục, lập luận chặt chẽ, lý lẽ vững vàng. Đặc bi ệt vi ệc vi ện dẫn
hai bản tuyên ngôn của Mỹ và của Pháp có nhiều ý nghĩa:
+ Tạo tiền đề cho bản tuyên ngôn
+ Tính thuyết phục: Bác sử dụng hai bản tuyên ngôn đã trở thành chân lí , là nh ững văn ki ện l ịch s ử
được cả nhân loại công nhận và Bác muốn đặt cuộc cách mạng của dân t ộc ta ngang hàng v ới hai
cuộc cách mạng của Mỹ và Pháp. Từ đó đương nhiên bản Tuyên ngôn độc lập của ta cũng phải
được thế giới công nhận.
+ Tính chiến đấu: thể hiện chiến thuật "Gậy ông đập lưng ông”, Bác dùng lời lẽ của người Pháp và
Mĩ để đập tan luận điệu của bọn thực dân, đế quốc đang âm m ưu xâm l ược và can thi ệp vào n ước
ta.
+ Tính sáng tạo: Câu văn "suy rộng ra…" vận dụng suy luận một cách hợp lý và tự nhiên.
+ Tính nhân văn: Bản tuyên ngôn đề cập đến quyền con người, quyền của các dân tộc trên thế giới.
2.2. Luận điểm 2. Về lí lẽ, dẫn chứng: Tố cáo tội ác của th ực dân Pháp b ằng nh ững lí l ẽ s ắc
bén và những bằng chứng hùng hồn qua đó thể hiện lập trường chính nghĩa của dân tộc Việt
Nam và khẳng định người dân Việt Nam có đủ tư cách làm chủ đất nước.
- Lí lẽ: tố cáo thực dân Pháp có lời nói mâu thuẫn với việc làm, khẩu hi ệu thì đ ẹp đẽ nh ưng hành
động lại là của một tên cướp nước
- Hồ Chí Minh đã chỉ ra trong bản “Tuyên ngôn độc lập” những tội ác tày trời mà Pháp đã gây ra cho
nhân dân ta trong suốt 80 năm thống trị:
+ Bác bỏ công khai hóa
5 tội ác lớn về chính trị:
Không cho dân ta một chút tự do dân chủ nào
2
Thi hành luật pháp dã man, lập ra 3 chế độ khác nhau
Lập ra nhà tù nhiều hơn trường học
Thi hành chính sách ngu dân
Dùng thuốc phiện, rượu cồn làm nòi giống ta suy nhược
5 tội ác lớn về kinh tế:
Bóc lột dân ta đến xương tủy
Cướp không ruộng đất, hầm mỏ
Giữ độc quyền in giấy bạc
Đặt ra nhiều thứ thuế vô lí
Đặc biệt, dưới sự thống trị của thực dân Pháp và phát xít Nhật, năm 1945 có 2 triệu người
Việt Nam chết đói
+ Bác bỏ công bảo hộ
Pháp quỳ gối đầu hàng
Mở cửa nước ta rước Nhật
Khi Nhật tước khí giới của Pháp, bọn chúng hoặc bỏ chạy hoặc đầu hàng
Trước khi bỏ chạy, thực dân Pháp còn giết nốt số đông tù chính trị ở Yên Bái và Cao
Bằng
- Lập trường chính nghĩa của dân tộc ta:
+ Hồ Chủ tịch loại bỏ vai trò của Pháp, khẳng định nhân dân Việt Nam có đ ủ t ư cách làm ch ủ đ ất
nước mình
+ Loại bỏ vai trò của phát xít Nhật và chính quyền bù nhìn Bảo Đại để kh ẳng định Vi ệt Nam đ ộc
lập tự do với thể chế chính trị mới
2.3: Luận điểm 3: Lời tuyên bố của một trái tim yêu nước, một lãnh tụ đại di ện cho c ả dân
tộc
2.4. Luận điểm 4. Về ngôn ngữ: Cách sử dụng từ ngữ, câu cảm thán chứa chan tình cảm, cách
xưng hô bộc lộ tình cảm tha thiết
- Thủ pháp liệt kệ, động từ mạnh kết hợp với điệp từ điệp ngữ làm nổi bật t ội ác ch ồng ch ất c ủa
quân giặc
- Thủ pháp so sánh, nhân hóa, ẩn dụ “lập ra nhà tù nhi ều h ơn tr ường h ọc”, “chúng t ắm các cu ộc
khởi nghĩa của ta trong bế máu”,… khiến người đọc như đang được xem những thước phim tài liệu
ghi lại tình cảnh thê thảm của nhân dân ta từ đó nhận ra bộ mặt quỷ dữ của thực dân Pháp
3
- Điệp cấu trúc câu với 14 câu câu nào cũng có ch ữ “chúng” m ở đ ầu k ết h ợp v ới ngôn t ừ gi ản
dị nhưng chọn lọc “quỳ”, “rước”,… không chỉ kết tội thực dân Pháp mà cón kh ẳng đ ịnh r ằng: Pháp
không có quyền bảo hộ Việt Nam
3. Đánh giá
- Nội dung:
+ Tuyên bố trước quốc dân đồng bào và thế giới về việc chấm dứt ch ế đ ộ th ực dân, phong ki ến ở
nước ta, đánh dấu kỉ nguyên độc lập, tự do của nước Việt Nam mới.
+ Tố cáo mạnh mẽ tội ác của thực dân Pháp, ngăn ch ặn âm m ưu tái chi ếm n ước ta c ủa các th ế l ực
thù địch và các phe nhóm cơ hội quốc tế.
+ Bộc lộ tình cảm yêu nước, thương dân và khát vọng độc lập, t ự do cháy b ỏng c ủa tác gi ả cũng
như toàn thế dân tộc Việt Nam.
- Nghệ thuật: hệ thống luận điểm chặt chẽ, logic; lí lẽ sắc bén, đanh thép; ngôn ng ữ trong sáng,
giản dị, hùng hồn, khúc chiết.
III. Kết bài.
“Tuyên ngôn độc lập” là một văn bản lịch sử chính trị to lớn tuyên bố chấm dứt chế độ thực dân
phong kiếm ở nước ra, mở ra một kỉ nguyên mới độc lập tự do cho dân tộc. Đây không ch ỉ là m ột
áng văn chính luận đặc sắc mà đây cũng là một áng văn th ể hi ện tình yêu n ước n ồng nàn k ết tinh
nghệ thuật đặc sắc, bố cục chặt chẽ, lí lẽ sắc bén, bằng ch ứng thuy ết ph ục, ngôn ng ữ giàu hình
ảnh, giọng điệu vừa thiết tha vừa hào hùng thể hiện cảm hứng nhân đ ạo, nhân văn “Không có gì
quý hơn độc lập tự do”.
4

